Pen Academic Publishing   |  e-ISSN: 2667-5331

Orjinal Araştırma Makalesi | Uluslararası Güzel Sanatlar Eğitimi Araştırmaları Dergisi 2018, Cil. 1(1) 164-177

Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programı’nda  Müze Eğitimi ile İlişkilendirilen Öğelerin İncelenmesi

Kadriye Tezcan Akmehmet

ss. 164 - 177   |  Makale No: MANU-1812-24-0003

Yayın tarihi: Aralık 30, 2018  |   Okunma Sayısı: 35  |  İndirilme Sayısı: 41


Özet

Görsel Sanatlar Derslerinde müzelerin kullanılmasını etkileyen “öğretmenlerin müzeleri kullanma konusundaki bilgi ve becerileri”, “müzelerin okullara sunduğu eğitim programları”, “konu ile ilgili yayınlar”, “çeşitli kurum ve kuruluşların gerçekleştirdiği çalışmalar”, “öğretmen kılavuzları” gibi pekçok öğe vardır; ancak dersin öğretim programı merkezde yer almaktadır. Öğretim programında yer alan amaç ve hedefler, kazandırılacak bilgi ve becerilere göre ders ve dolayısıyla müzelerin kullanımı biçimlendirilmektedir. Bu nedenle programın müzelerden öğretim amaçlı faydalanılmasına yönlendirmeler yapması ve görsel sanatlar öğretiminde müzelerin kullanımının açık ve net olması gerekmektedir.

Bu çalışmanın amacı ilkokul ve ortaokul ‘Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programı’nda müzelerin kullanımının incelenmesidir.  Bu amaca yönelik olarak müze eğitimi uygulamalarıyla ilişki kurulan öğeler belirlenerek bu öğelerle nasıl bir ilişki kurulduğu ve müze eğitimi uygulamalarının gerçekleştirilmesine yönelik yöntem önerileri incelenmiştir.

Bu çalışma genel olarak tarama modeline dayalı betimsel bir çalışmadır.Doküman incelemesi yöntemi ile 2018 “İlkokul ve Ortaokul Görsel Sanatlar Eğitimi Dersi Öğretim Programı'ndaki müze eğitimi ile ilişki kurulan öğeler belirlenmiştir. Daha sonra ilkokul ve ortaokul için ayrı ayrı Kültürel Miras Öğrenme alanı altında yer alan kazanımlar araştırma soruları kapsamında belirlenen öğelerle ilişkili olarak analiz edilmiştir.

2018 Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programı’nda müze eğitimi ilişkilendirmenin Programın ‘öğrenme alanı’, ‘amaç’, ‘kazanım’ ve ‘içerik’ öğeleri ile kurulduğu görülmektedir. Programda müze eğitimi ile ilişki kurulan alan, ‘Kültürel Miras‘ öğrenme alanıdır. Ancak Programda ‘Kültürel Miras’ öğrenme alanında yöntem olarak müzeleri nasıl inceleyecekleri ve görsel sanatlar ile ilişkilendirecekleri konusunda yeterli açıklama bulunmamaktadır. Aslında “Görsel İletişim ve Biçimlendirme’ ile ‘Sanat Eleştirisi ve Estetik’ öğrenme alanında yer alan pek çok kazanım ve açıklamalarla müze eğitiminin ilişkilendirilmesi yapılabilir. Aynı durum ‘Kültürel Miras’ öğrenme alanı için de söz konusudur. Programda yer alan tüm öğrenme alanlarının farklı kazanımlarıyla ve bu kazanımlara yönelik etkinlik örnekleriyle müzelerin eğitimde kullanılmasına yönlendirme yapılması gereği görülmektedir. 

Müze eğitimi ile ilişki kurulan kazanımları incelediğimizde ‘içerik’ olarak müze eğitiminin yanısıra müzecilikle ilgili kendi kültürünü tanıma’, ‘farklı kültürleri tanıma’, ’kültürel miras, ’kültürlerarası eğitim’ gibi kavram ve konuların yer aldığı görülmektedir. Programda görsel sanatlar eğitiminde müze eğitimi ile ilişkili olarak uygulamalar konusunda yöntem açısından yeterli yönlendirme yapılmadığı görülmemektedir. 2018 Görsel Sanatlar Ders Öğretim Programı öğelerinin müze eğitimi ile ilişkilendirilmesinin yeterli olmadığı ve geliştirilmesi gerektiği düşünülmektedir.  

Anahtar Kelimeler: görsel sanatlar eğitimi, müze eğitimi, görsel sanatlar dersi öğretim programı


Bu makaleye nasıl atıf yapılır?

APA 6th edition
Akmehmet, K.T. (2018). Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programı’nda  Müze Eğitimi ile İlişkilendirilen Öğelerin İncelenmesi . Uluslararası Güzel Sanatlar Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 1(1), 164-177.

Harvard
Akmehmet, K. (2018). Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programı’nda  Müze Eğitimi ile İlişkilendirilen Öğelerin İncelenmesi . Uluslararası Güzel Sanatlar Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 1(1), pp. 164-177.

Chicago 16th edition
Akmehmet, Kadriye Tezcan (2018). "Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programı’nda  Müze Eğitimi ile İlişkilendirilen Öğelerin İncelenmesi ". Uluslararası Güzel Sanatlar Eğitimi Araştırmaları Dergisi 1 (1):164-177.

Kaynakça

    Adıgüzel, Ö. (2001). Müze Pedagojisi ve Müzelerde Yaratıcı Drama ile Öğrenme Ortamları Oluşturma. Türkiye 3. Drama Liderleri Buluşması ve Ulusal Drama Semineri, 21-28.  
    Albany Institute of History of Art, 2005. What is Object Based Learning, Museum Learning Initiative. http://www.mli.albanyinstitute.org/objectlearning.htm (18.06.2005). [Erişim: Haziran 2005]
    Al-Radaideh, B. N. (2012) The Contribution of Art Museums to Art Education. Journal of Social Sciences, 2012, 8 (4), 505-511. doi:10.3844/jsssp.2012.505.511. https://thescipub.com/pdf/10.3844/jssp.2012.505.51. [Erişim: Ekim 2018]
    Ayaydın, A., Kara Bilgin, F., Diksoy, İ., Gökay, M., Kartopu, S., Mercin, L. & Toktaş, P. (2018) Görsel Sanatlar (1-8. Sınıflar) Öğretmenler İçin Öğretim Materyali , Ankara: MEB. http://meb.net.tr/1-2-3-4-5-6-7-8-sinif-gorsel-sanatlar-dersi-ogretmen-kilavuz-kitabi-meb-yayinlari.html. [Erişim: Aralık 2018]
    Bulut, Ü. ve Atilla, U. ( 2017) The Effects of Museum Education on Visual Arts Education of Children / Müze Eğitiminin Çocuğun Görsel Sanatlar Eğitimine Etkileri, Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 7(3), 705-714.http://dergipark.gov.tr/download/article-file/371946. [Erişim: Ekim 2018]
    Buyurgan, S. ve Mercin, L. (2005) Görsel Sanatlar Eğitiminde Müze Eğitimi ve Uygulamaları. (Ed. Vedat Ö.) Ankara, Görsel Sanatlar Eğitimi Derneği Yayınları.
    Council of Europe (2005). Framework Convention on the Value of Cultural Heritage for Society. https://rm.coe.int/CoERMPublicCommonSearchServices/DisplayDCTMContent?documentId=0900001680083746. [Erişim: Mart 2017]
    Council of Europe . (2008) White Paper on Intercultural Dialogue “Living Together As Equals in Dignity. http://www.coe.int/t/dg4/intercultural/source/white%20paper_final_revised_en.pdf. [Erişim: Mart 2017] 
    Dobbs, S. M. (1998).  Learning in and Through Art: A Guide to Discipline-Based Art Education. Los Angeles: The J. Paul Getty Trust.
    Eisner, E.W.  and Day, M.D. (2004). Handbook of Research and Policy in Art Education. Mahwah, NJ.: Lawrence Erlbaum Associates.
    EUROYDICE (2009). Avrupa’da Okullarda Sanat ve Kültür Eğitimi. http://eacea.ec.europa.eu/education/eurydice/documents/thematic_reports/113TR.pdf. [Erişim: Mart 2017]
    Gartenhaus, Alan, R. (2000) Yaratıcı Düşünme ve Müzeler. Ankara: Ankara Üniversitesi Çocuk Kültürü Araştırma ve Uygulama Merkezi.
    Gürkan, T. ve  Gökçe, E. (1999). Türkiye’de ve Çeşitli Ülkelerde İlköğretim: Program-Öğrenci-Öğretmen. Ankara: Siyasal Kitabevi. 
    Hooper-Greenhill, Eilean (1999) Müze ve Galeri Eğitimi. B. Onur (ed). Ankara: Ankara Üniversitesi Çocuk Kültürü Araştırma ve Uygulama Merkezi Yayınları, No:4.
    İKSV (2014) Türkiye’de Sanat Eğitimini (Yeniden) Düşünmek. İstanbul: İKSV
    Karadeniz, C., Okvuran, A., Artar, M., ve Çakır İlhan, A. (2015) Contemporary Approaches and Museum Educator within the Context of New Museology. Ankara University, Journal of Faculty of Educational Sciences, 48 (2), 203-226. http://dergipark.gov.tr/download/article-file/508612. [Erişim: Eylül 2018]
    Kırışoğlu, O. (2002) Sanatta Eğitim: Görmek, Öğrenmek, Yaratmak, , Ankara: Pegem A Yayıncılık.
    MEB (2006). “İlköğretim Görsel Sanatlar Dersi Programı”, Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yay. 
    MEB. (2013). “İlkokul ve Ortaokul Görsel Sanatlar Dersi Programı”, Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yay. 
    MEB (2018). Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programı, Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yay. http://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2018121111026326-GORSEL%20SANATLAR.pdf.  [Erişim: Eylül 2018]
    Okvuran, A. (2012) The Relationship Between Arts Education, Museum Education and Drama Education in Elementary Education. Procedia Social and Behavioral Sciences 2 (2010) 5389–5392. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1877042810009183. [Erişim: Haziran 2018]
    Özsoy, V. (2003). Görsel Sanatlar Eğitimi”. Ankara: Gündüz Eğitim ve Yay. 
    Özçelik, D. A. (2014) Eğitim Programları ve Öğretim: Ankara: PegemA Yay.

    Paykoç, F. ve Baykal, S. (2000). Müze Pedagojisi: Kültür, İetişim ve Aktif Öğrenme Ortamı Olarak Müzelerin Etkinliğine İlişkin Bir Çalışma. Zeynel Abidin Kılzıyaprak (Ed.), Tarih yazımında ve Müzecilikte Yeni Yaklaşımlar, Küreselleşme ve Yerelleşme içinde, 102-113. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
    San, İ. (2018) Yaratıcı Drama ve Müze-Sanatlar Eğitimi. Ankara: Yeni İnsan Yayınevi.
    UNESCO: Road Map for Arts Education The World Conference on Arts Education: Building Creative Capacities for the 21st Century Lisbon, 6-9 March 2006. http://www.unesco.org/new/fileadmin/MULTIMEDIA/HQ/CLT/CLT/pdf/Arts_Edu_RoadMap_en.pdf  [Erişim: Ekim 2017]
    Yükselgün, Ö.  ve Türkcan, B. (2012). İlköğretim Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programındaki Görsel Sanat Kültürü Öğrenme Alanının Uygulanması. AİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi12 (20), 337-366 . http://sbedergi.ibu.edu.tr/index.php/sbedergi/article/view/523. [Erişim: Ekim 2018]
    Yıldırım, A.ve Şimşek, H. (2006). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yay.
    Zor, A. (2014). Kültürel Okuryazarlık Açısından Görsel Sanatlar Dersinin Önemi, Ulakbilge, 2(4). DOI: 10.7816/ulakbilge-02-04-01. http://dergipark.gov.tr/download/article-file/143438. [Erişim: Eylül 2018]